İzmir’de kritik düzeyleri gören barajlardaki su ölçüsü yağışlarla güçlendi

0

BEĞENDİM

ABONE OL

News

0

İzmir‘de yılın birinci iki ayında tesirli olan yağışlar, kentteki içme ve ziraî sulama barajlarının doluluk oranlarını artırdı.

Uzun yıllar yıllık yağış ölçüsü ortalaması 712 kilogram olan, geçen yıl 430 kilogram yağış alan İzmir’e bu yılın ocak ayında 223,7, şubat ayında ise 300,3 kilogram yağış düştü.

Kuraklık nedeniyle 2025 yılı sonunda su ölçüleri kritik düzeylere gerileyen kentteki barajlar, ocak ve şubat aylarında görülen yağışlarla adeta can buldu.

İzmir Su ve Kanalizasyon İdaresi Genel Müdürlüğü (İZSU) datalarına nazaran, 31 Mart prestijiyle kente içme suyu sağlayan barajlardaki doluluk oranları, geçen yılın birebir periyoduna nazaran değerli ölçüde yükseldi.

İçme suyu temininde en değerli baraj olan ve 30 Aralık 2025’te yüzde 0,13 ile tarihin en düşük düzeyini gören Tahtalı’da doluluk oranı yüzde 43,5’e ulaştı. Düzey geçen yılın 31 Mart’ında ise yüzde 15 ölçülmüştü.

Bu yıla suyu tükenmiş halde giren Gördes Barajı’ndaki su düzeyi ise yüzde 33’e çıktı.

Geçen yılın birebir periyoduna nazaran kıyaslandığında su düzeyi Balçova Barajı’nda yüzde 38,7’den yüzde 83,1’e, Ürkmez Barajı’nda yüzde 26,9’dan yüzde 100’e, Alaçatı Kutlu Aktaş Barajı’nda ise yüzde 16,6’dan yüzde 67,9’a yükseldi.

Sulama gayeli barajlardaki durum

Yağmurlar ziraî sulama emelli barajlara da yaradı.

Devlet Su İşleri Genel Müdürlüğünün 31 Mart datalarına nazaran, Demirköprü Barajı’ndaki doluluk yüzde 65’e ulaştı. Geçen yılın birebir devrinde bu oran yüzde 13 olarak kaydedilmişti.

Doluluk Kestel Barajı’nda yüzde 72’den yüzde 99’a, Yortanlı Barajı’nda yüzde 57’den yüzde 100’e, Beydağ Barajı’nda yüzde 7’den yüzde 20’ye, Çaltıkoru Barajı’nda yüzde 83’ten yüzde 100’e, Seferihisar Barajı’nda ise yüzde 25’ten yüzde 45’e yükseldi.

“Bu dönemler daima yağış olacak üzere anlaşılmasın”

İzmir Katip Çelebi Üniversitesi Orman Fakültesi Havza Amenajmanı Ana Bilim Kısmı Lideri Dr. Öğr. Üyesi Ufuk Özkan, AA muhabirine, 2025’te yaşanan kuraklığın akabinde 2026’nın başında görülen yağışların su kaynaklarında rahatlama sağladığını söyledi.

Yağışlı periyoda girilmiş üzere görünse de riskin büsbütün ortadan kalkmadığını vurgulayan Özkan, bilhassa küçük hacimli barajlarda doluluk oranlarının yüzde 90’ların üzerine çıktığını fakat Tahtalı ve Gördes üzere büyük barajlarda düzeylerin şimdi yüzde 30-40’lara ulaştığını söz etti.

Özkan, Akdeniz havzasında kurak ve yağışlı devirlerin döngüsel olarak yaşandığını belirterek, Türkiye’de bu döngünün 4 ila 7 yıl ortasında değiştiğini, son periyotta ise yaklaşık 4 yıla kadar düştüğünü gözlemlediklerini anlattı.

Su kullanımında şuurlu olmanın ehemmiyetinin altını çizen Özkan, şunları kaydetti:

“4 yıllık yağışlı bir periyoda geçtik ancak bu dönemler daima yağış olacak üzere anlaşılmasın. Bu dönemlerde, çok yağışlı olan yıldan itibaren yağış giderek azalır. Dördüncü ya da beşinci yıla gelindiğinde tekrar en kurak yılı yaşarız. Zira sıcaklıklar da artmıştır ve kullanım ölçüsü ve buharlaşma, gelen yağıştan daha fazla olduğu için yüzeysel su kaynaklarımızı ve yer altı kaynaklarımızı tüketmiş oluruz. Münasebetiyle geçen yılki üzere bir kuraklık hissederiz. Akdeniz havzasında bu ekolojik bir döngüdür. Yağışlarımız bu sene hoş ancak giderek azalacak. Münasebetiyle bugünden şuurlu bir biçimde biriktirirsek gelecek 4-5 yılımızı garanti altına almış oluruz.”

Özkan, 2026 ve 2027 yılları için risk azalmış üzere görünse de önlemli olunması gerektiğine işaret ederek, “Biz artık alışkanlıklarımızı değiştirmeyi öğrendik. Kurak bir bölgede yaşıyor olmanın şuuruyla, su tasarrufuna devam ederek, yağmur suyunu daha fazla yer altı suyunu besleyecek halde toprakla buluşturarak süreçleri, projeleri ve uygulamaları yapmalıyız. Kentlerimizi de buna nazaran planlamalıyız.” tabirlerini kullandı.

Kentte 6 ay boyunca nizamlı su kesintisi uygulanmıştı

İZSU kentte azalan su kaynakları nedeniyle 6 Ağustos 2025’te 13 ilçede 23.00 ile 05.00 saatleri ortasında sistemli planlı su kesintileri başlatmış, 3 günde bir yapılan kesintiler 9 Eylül’den itibaren 2 günde, 10 Aralık’tan itibaren ise her gün olacak formda uygulanmıştı. Uygulama 6 Şubat 2026’da sona ermişti.